gereformeerd leven in nederland

25 september 2012

Niet transparant

Vandaag de dag horen wij veel over transparantie. Onze manier van doen moet doorzichtig zijn. De mensen moeten kunnen volgen wat er gebeurt.
Dat klinkt allemaal prachtig. Maar soms is die doorzichtigheid niet zo handig.
Voorbeeld: in een kabinetsformatie zijn een aantal partijen aan het onderhandelen. In zo’n situatie zijn de onderhandelaars niet altijd transparant. Als zij dat wèl zouden zijn, zouden de besprekingen heel stroef gaan verlopen. Nieuws over de voortgang zou binnen de kortste keren oud wezen.
In het Nederlands Dagblad van afgelopen vrijdag, 21 september, stond te lezen: “De eerste keer dat een nieuw geïnstalleerde Tweede Kamer debatteerde over de uitslag van de verkiezingen, werd gistermiddag een wat merkwaardige vertoning. De uitslag was immers ruim een week oud en verkenner Henk Kamp had zijn werk al gedaan: wat viel er nog ‘in alle openheid’ te debatteren over de vraag wat de kiezer op 12 september precies heeft gezegd?
Emile Roemer, Sybrand Buma, Alexander Pechtold en Arie Slob trachtten meer transparantie te bereiken, maar de politieke kaarten zijn geschud: VVD en PvdA gaan onderhandelen. Dus hielden respectievelijk Mark Rutte en Diederik Samsom hun mond over punten die in de formatie een rol gaan spelen. Na de bijdragen van Rutte en Samsom bloedde het debat vrijwel dood”[1].
Ik wil maar zeggen: soms is transparantie niet zo nuttig. Soms is transparantie zelfs lastig. En tijdrovend, bovendien.

Heel veel mensen koesteren de diepe wens dat de Here God wèl transparant is over Zijn beleid. Zij willen graag begrijpen wat de Here doet. Zodra zij het gevoel hebben dat de Schepper van hemel en aarde wonderlijke dingen doet, is wantrouwen aan de orde van de dag.

Maar de diepe wens van vele wereldburgers omtrent de Goddelijke activiteit wordt niet vervuld.
Immers, in de kerk moeten wij voldoende hebben aan de wetenschap dat de Here in Zijn Woord alles heeft gegeven om onze redding te kunnen bewerkstelligen[2].
In de kerk heerst gelovig vertrouwen. Het vertrouwen dat de Here voldoende geeft om op deze aarde tot Zijn eer te leven. Het vertrouwen dat de hemelse Heer alles doet om ons voor te bereiden op het volmaakte leven in de hemel.

Nee, het Goddelijk beleid is niet transparant. Want: 1. de bezigheden van de Here zijn niet controleerbaar; 2. wat hij doet kan niet door ons worden getoetst.
Toch is er in de kerk wel degelijk iets zichtbaar. Daar zijn met een zekere regelmaat tekens te zien.
Hij heeft ons sacramenten gegeven om de boodschap van het Evangelie te versterken.
In Zondag 25 van de Heidelbergse Catechismus kunnen wij lezen: “Sacramenten zijn heilige zichtbare tekenen en zegels, die God ingesteld heeft om ons door het gebruik daarvan de belofte van het evangelie nog beter te doen verstaan en te verzegelen. Deze belofte houdt in dat Hij ons om het enige offer van Christus, aan het kruis volbracht, vergeving van zonden en eeuwig leven uit genade schenkt”[3].
De Here geeft ons sacramenten om ons beter te laten begrijpen wat het Evangelie inhoudt.
Transparant wordt die blijde Boodschap nooit.
Maar de tekens zijn te zien, te voelen en te proeven voor ieder die zijn ogen in de kerk open heeft.

Het is, als het over deze dingen gaat, belangrijk om ons te concentreren op die term ‘het enige offer van Christus’. Dat offer is één keer gebracht. En die ene keer was voldoende om ons te redden.
De sacramenten hebben als oogmerk om de kern van dat Evangelie beter tot ons te laten doordringen. Niet meer. En niet minder.
We leven in een tijd waarin we daar strak aan moeten vasthouden. Waarom? Omdat er in de Gereformeerde wereld velen zijn die de welhaast onbedwingbare neiging voelen om toenadering te zoeken tot Rooms-katholieken. Welnu, in de Katechismus van de Katholieke Kerk staat nog altijd vermeld: “Het doopsel, het vormsel en de eucharistie zijn de sacramenten van de christelijke initiatie. Zij vormen de grondslag voor de roeping die alle leerlingen van Christus gemeenschappelijk bezitten, dit wil zeggen een roeping tot heiligheid en de opdracht om de wereld de blijde boodschap te verkondigen. Deze sacramenten verlenen de genadegaven die nodig zijn voor een leven naar de Geest op deze pelgrimstocht naar het vaderland”[4].
Let u op dat begrip ‘initiatie’: dat duidt op de inwijding in een groep of gemeenschap[5]. De doop, het vormsel – het sacrament waardoor men kracht van de Heilige Geest zou ontvangen – en de eucharistie zijn middelen die mensen bij herhaling toegang verlenen tot het mysterie van Christus[6]. Via de sacramenten worden genadegaven verleend.
Het verschil met het Gereformeerde Avondmaalsformulier is groot. Ik citeer: wij moeten “het avondmaal zo gebruiken, als de Here Christus het heeft bedoeld, namelijk tot zijn gedachtenis”[7]. Wij bewonderen en gedenken het unieke offer dat onze Heiland heeft gebracht. Dat is de nederige taak van de kerk.
Ach nee – ik zeg niet dat we, in bepaalde situaties, nooit met Rooms-katholieken kunnen samenwerken. Coöperatie moet niet worden uitgesloten. Maar het is kraakhelder: als het gaat om principes gaapt er een diepe kloof tussen Roomsen en Gereformeerden!

We leven in een chaotische maatschappij waarin transparantie vaak een afgod geworden is. Of een toverwoord. Wat u wilt. Hoe dan ook: er lijkt voortdurend aandacht te zijn voor openheid, verantwoording en interactie met mensen in de omgeving. Daar worden zelfs dure congressen over georganiseerd[8].
In die wereld leert de Geest van de Here ons “dat ons volkomen heil rust in het enige offer van Christus, dat voor ons aan het kruis gebracht is”.

Dat is een wonder.
Een volstrekt niet transparant mirakel.
Maar het is wel rustgevend. Dat wel.

Noten:
[1] Zie: “Rutte en Samsom zwijgen”. In: Nederlands Dagblad, vrijdag 21 september 2012, p. 1.
[2] Zie Nederlandse Geloofsbelijdenis, artikel 7: “Wij geloven dat deze Heilige Schrift de wil van God volkomen bevat en voldoende leert al wat de mens moet geloven om behouden te worden”.
[3] Heidelbergse Catechismus – Zondag 25, antwoord 66.
[4] Zie: “Katechismus van de Katholieke Kerk”, deel 2, sectie 2. Te vinden op http://www.rkk.nl/katholicisme/katechismus-van-de-katholieke-kerk/hoofdstuk_FHoofdstukID610.html .
[5] Zie http://nl.wikipedia.org/wiki/Inwijding .
[6] Zie over het vormsel http://nl.wikipedia.org/wiki/Vormsel . Zie over de eucharistie http://nl.wikipedia.org/wiki/Eucharistie .
[7] Formulier voor de viering van het Heilig Avondmaal (Gereformeerd Kerkboek).
[8] Zie http://www.corner-stone.nl/ , over het Praktijkcongres Succesvol Persbeleid 2012: ‘Alles op Straat’.

Geef een reactie »

Nog geen reacties.

RSS feed for comments on this post. TrackBack URI

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Blog op WordPress.com.