gereformeerd leven in nederland

21 oktober 2014

Zondag 20 en onze kortzichtigheid

De ik-cultuur speelt ons parten[1]. Dat is een bekend feit.
Christenen strijden daar tegen. Zelfrealisatie is, als het goed is, bij hen nimmer aan de orde.
Dominee M. Golverdingen – predikant binnen het kerkverband van de Gereformeerde Gemeenten – gaf eens de volgende omschrijving van een opvoedingsdoel: “De vorming van de mens, in afhankelijkheid van de zegen des Heeren, tot zelfstandige, God naar Zijn Woord dienende persoonlijkheid, geschikt en bereid om al de gaven die hij van Hem ontving, te besteden tot Zijn eer en tot heil van het schepsel, in alle levensverbanden waarin God hem plaatst. Alleen bij een leven in de vreze des Heeren is er ten volle sprake van een Bijbelse volwassenheid, die in zelfstandig handelen gestalte krijgt”[2].
Daar hebt u het beste resultaat van die strijd: een ware christen gebruikt de hem geschonken gaven tot eer van God. Dat principe moeten wij steeds in de praktijk blijven toepassen.

In deze wereld is dat niet altijd vanzelfsprekend.
Ook niet voor kinderen van God.
Laten wij onszelf goed bewaken!

Wie ben ikzelf?
Dat is dus een centrale vraag vandaag. In een dergelijke sfeer spelen zich vaak ook de gedachtewisselingen rond de Heilige Geest af.
Wie is Hij?
Dat staat keurig in de Heidelbergse Catechismus vermeld. In Zondag 20 staat “dat Hij samen met de Vader en de Zoon echt en eeuwig God is”[3]. We weten dus best Wie Hij is. Het probleem zit ‘m erin dat hij God is. Hij is niet zichtbaar. Zijn stem is niet auditief waarneembaar. Hij is niet grijpbaar.
Iemand zei eens: “We weten niet half hoe de Heilige Geest met en in ons bezig is, en we zullen het niet leren ook, als we Hem niet leren zien als de Geest die samen met de Vader en de Zoon echt en eeuwig God is. Als we Hem wel zo leren zien zullen we het nooit overzien, maar je leven met God wordt er wel veel boeiender van”[4].

Vandaag beweren we graag dat iedereen uniek is. Je hebt iets eigens, roept men vandaag. ‘Eigenheid’ is zelfs een Nederlands woord geworden[5]. Maar zo’n aardse eigenheid heeft de Heilige Geest niet. De Heilige Geest is niet los te koppelen van de Vader en de Zoon.
En wat weten we nog meer over de Heilige Geest? Niet zoveel.
Niet zelden heb ik het gevoel dat een heleboel mensen dat eigenlijk niet kunnen uitstaan. En daarom zetten velen één Persoon van de Drieënige God in de schijnwerpers: de Heilige Geest, of de Zoon. Ik kan mij vergissen. Maar ik denk dat heel wat van die schijnwerper-acties te maken hebben met een gebrek aan geloof. En als men dan toch met die schijnwerper aan de haal gaat, hoopt men zelf ook nog een beetje verlicht te worden.

Als ik het goed begrijp, speelt in al dat discussiëren over de Heilige Geest nog een probleem mee.
We willen de Heilige Geest vandaag een hand geven. Hoe het later allemaal gaan zal, interesseert ons feitelijk maar matig. We willen vandaag aanvoelen wat Gods Geest voor ons betekenen kan.
Echter: Gods Geest bereidt ons voor op het eeuwige leven. Hij heiligt ons in het kader van een oneindig bestaan. In een preek omschreef dominee J.W. Tunderman (1904-1942) het zo: “De Geest leidt ons tot onze uiteindelijke bestemming. En onze uiteindelijke bestemming is dat wij onze oorspronkelijke roeping vervullen, nu dieper geworteld in de eeuwige gemeenschap van Gods liefde dan in het eerste paradijs het geval was”[6].
De Heilige Geest maakt ons dus klaar voor het eeuwige leven. Maar de stappen die daarin gemaakt worden zijn lang niet altijd waarneembaar. De uitwerking van die Geestelijke arbeid is niet tastbaar. Zeker: in de belijdenis spreken wij er over. Maar wij kunnen het heerlijke effect van dat Geestelijke werk nu nog niet precies zien.
Zou het kunnen zijn dat we met heel veel gedebatteer onze onzekerheid daarover wegpraten?

Wij wensen, om zo te zeggen, religieuze topmomenten beleven. Wij willen, al was het maar voor even, geloofstriomfen vieren. Wij kicken op ogenblikken van geloofsblijdschap.
Maar het werk van de Heilige Geest geschiedt niet puntsgewijs. Gods Geest trekt een lijn. Hij maakt, om zo te zeggen, de belijning van de weg naar onze hemelse toekomst.

Onze hemelse toekomst – inderdaad. Zo staat het in 1 Corinthiërs 12. Er zijn, zo staat daar, allerlei gaven in de gemeente. Wijsheid, kennis, een groot geloof… en nog veel meer. Die gaven hebben we in de kerk gezamenlijk. En Paulus zet erbij: “…want door één Geest zijn wij allen tot één lichaam gedoopt, hetzij Joden, hetzij Grieken, hetzij slaven, hetzij vrijen, en allen zijn wij met één Geest gedrenkt”[7].
Zodra de Heilige Geest een andere werkplaats kiest, kunt u het gemeentelijk leven wel op uw buik schrijven.
Dat wordt niks meer.
Dat leven bloedt dood.
Als de Heilige Geest wel aanwezig is komt er een heleboel energie los. En dat betreft dan veelal geen krachten waarmee op aarde macht getoond kan worden. Het is vanuit de hemel gegeven werkvermogen, dat ook op de woonplaats van God gericht is. Daarmee doorbreken we dus de grenzen van deze wereld.

Daarom kan Paulus ook schrijven: “Streeft dan naar de hoogste gaven. En ik wijs u een weg, die nog veel verder omhoog voert”[8].
Er zou, denk ik, al heel wat gewonnen zijn als we eens wat minder kortzichtig waren.

Noten:
[1] Dit artikel is een bewerking van een stuk dat ik eerder schreef; dat stuk is gedateerd op vrijdag 3 maart 2006.
[2] Geciteerd via: Dr. W. Fieret, “Leven in de ik-cultuur”. In: katern PuntKomma, bijlage bij het Reformatorisch Dagblad (1 juni 2013), p. 6. Ook te vinden op www.digibron.nl .
[3] Heidelbergse Catechismus – Zondag 20, antwoord 53.
[4] Zie http://wvdschee.home.xs4all.nl/prkhc/zondag2004.html .
[5] Zie bijvoorbeeld http://www.encyclo.nl/zoek.php?woord=eigenheid .
[6] Zie http://www.jw.tunderman.net/zondag20.html .
[7] 1 Corinthiërs 12:13.
[8] 1 Corinthiërs 12:31.

Geef een reactie »

Nog geen reacties.

RSS feed for comments on this post. TrackBack URI

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Blog op WordPress.com.

%d bloggers liken dit: