gereformeerd leven in nederland

22 juni 2018

Geestelijke oordeelskracht

Filed under: Uncategorized — B. de Roos @ 07:00
Tags: , ,

“Maar de natuurlijke mens neemt de dingen van de ​Geest van God​ niet aan, want ze zijn dwaasheid voor hem. Hij kan ze ook niet leren kennen, omdat ze geestelijk beoordeeld worden. De geestelijke mens beoordeelt wel alle dingen, zelf echter wordt hij door niemand beoordeeld”.

Iemand die niet vertrouwd is met Bijbelse en kerkelijke taal kijkt misschien wat vreemd tegen bovenstaande tekst aan.
De tekst staat 1 Corinthiërs 2[1].

De Bijbel in Gewone Taal heeft op deze plaats: “Mensen zonder Gods Geest nemen Gods boodschap niet aan. Zij vinden die boodschap onzin. Ze kunnen die ook niet begrijpen, want je hebt de Geest nodig om Gods boodschap te kunnen beoordelen. Mensen zoals wij, die zich helemaal laten leiden door Gods Geest, kunnen alles beoordelen. Anderen kunnen ons niet beoordelen, dat kan alleen God”[2].

Als Gods Geest niet in ons woont, vinden we geloof en kerk niet nuttig. Dan is het luisteren naar de zondagse preek verloren tijd.
Want de menselijke geest kan het Evangelie op eigen kracht niet op waarde schatten en beoordelen.

Paulus is geen groot redenaar. Hij is maar een onbetekenende man. Hij moet het duidelijk niet hebben van een imposante gestalte, of van een krachtig stemgeluid.
Is uitgerekend hij een wijze man?

Jazeker.
Maar zijn boodschap past niet bij de wijsheid van deze wereld.

Wat voor wijsheid hanteert de wereld?
Laat ik een voorbeeld noemen.
Een dag of tien geleden stonden de kranten vol over de top waarbij de Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un en de Amerikaanse president Trump elkaar ontmoetten. Daar ging nog veel aan vooraf[3]. Maar uiteindelijk kwam het er toch van.
Wat een triomf van de diplomatie!
Wat een wijsheid!

Zó’n wijsheid brengt de apostel Paulus niet in.
Nee, de wijsheid die hij te berde brengt is van God afkomstig. Het is wijsheid die van een hemelse orde is.
Die wijsheid heeft Paulus ontvangen.
Die wijsheid wordt in de kerk doorgegeven.

Met die wijsheid kunnen kerkmensen het Evangelie beoordelen.

Een uitlegger schrijft: “Met de woorden ‘zelf wordt hij echter door niemand onderzocht of beoordeeld’ bedoelt Paulus dat geen enkel natuurlijk mens in staat is om een geestelijk mens te beoordelen (…), omdat het de natuurlijke mens ontbreekt aan geestelijk (door de Geest bewerkt) inzicht.
De geestelijke mensen zijn natuurlijk wel in staat elkaar te beoordelen, omdat zij deelhebben aan dezelfde Geest van God.
Het werkwoord ana-krino, dat in dit vers tweemaal en ook in het vorige vers wordt gebruikt, komt uit de rechtspraak; het betekent zoveel als ‘(vragend) onderzoeken, verhoren’, en eventueel ‘beoordelen’”[4].

Geestelijk onderzoeken en beoordelen is iets anders dan observatie en research in de maatschappij waarin wij leven. Een wereld van verschil, om zo te zeggen.

Dat verbaast gelovigen weleens. En laten we het maar toegeven, zij vinden het ook wel irritant.
Toch is het, op de keper beschouwd, weinig nieuws.
In Johannes 6 zegt Jezus: “Niemand kan tot Mij komen, tenzij de Vader, Die Mij gezonden heeft, hem trekt[5].
En een paar hoofdstukken verder – in hoofdstuk 14 – zegt Hij: “Ik ben de Weg, de Waarheid en het Leven. Niemand komt tot de Vader dan door Mij[6].
Over Lydia, de purperverkoopster uit Thyatira – het tegenwoordige Akhissar in Turkije – lezen we: “En een zekere vrouw, van wie de naam Lydia was, een purperverkoopster uit de stad Thyatira, die God diende, luisterde naar ons. En de Heere opende haar hart, zodat zij acht gaf op wat door ​Paulus​ gesproken werd”[7]. Dus: de hemelse God gaat tot actie over. Hij beschikt over de sleutel van Lydia’s hart.
Wie 1 Johannes 5 gaat lezen ziet daar staan: “Maar wij weten dat de ​Zoon van God​ gekomen is en ons het verstand heeft gegeven om de Waarachtige te mogen kennen”[8].

Geestelijk beoordelen – dat betekent dat we kijken en luisteren op een manier die recht doet aan wat er in Gods Woord staat.
Dat klinkt mooi. Maar in de kerk is de praktijk soms heel anders. Het is al jaren geleden dat een dominee opmerkte: “Wij moderne mensen zijn consumptief ingesteld. Staat je hart open voor Gods Woord of consumeer je een preek?”.
En:
“De mondigheid van gemeenteleden is een gegeven, daar moet je iets mee doen. En intussen blijven hopen dat het geestelijke gehalte in de gemeente aanwezig blijft. Anders wordt het een keiharde business met keiharde afrekeningen”[9].
De sfeer van de laatste zin in het voorgaande citaat is, zo kan ik uit eigen ervaring zeggen, met regelmaat in het Gereformeerde kerkelijke leven te voelen. Voor we ’t weten deugt een predikant niet meer. Hij is door het ijs gezakt. Hij heeft een vlekje.
Laten we maar weer eens goed naar onze eigen opinies luisteren!

Dat woord ‘beoordelen’ klinkt streng. Strak door de bocht. Alsof een oude schoolmeester jou met doordringende ogen aanstaart.
Maar dat is in het Bijbelboek 1 Corinthiërs de bedoeling niet.
Daar klinkt voor Gods kinderen de troost: Gods Heilige Geest woont in ons hart.
Daar klinkt voor Gods kinderen ook de oproep: vraag bij al uw taxaties de bijstand van de Heilige Geest; dan gaat u een blije toekomst tegemoet!

Noten:
[1] De keuze van een tekst uit het Bijbelboek 1 Corinthiërs is mede ingegeven door het feit dat ik op woensdag 12 september 2018 tijdens een vergadering van de mannenvereniging Augustinus van De Gereformeerde Kerk Groningen een korte inleiding hoop te houden over schets 1 van: Ds. G. van Rongen, “Jaagt de liefde na – schetsen over de eerste brief van de apostel Paulus aan de gemeente te Korinthe”. – Nederlandse Bond van Gereformeerde Jeugdverenigingen, [ca. 1984]. – pagina 5-14.
[2] 1 Corinthiërs 2:14 en 15.
[3] Zie: “Achtbaanrit naar historische top”. In: Reformatorisch Dagblad, dinsdag 12 juni 2018, p. 5.
[4] Geciteerd uit de onlineversie van de Studiebijbel; commentaar bij 1 Corinthiërs 2:15.
[5] Johannes 6:44 a.
[6] Johannes 14:6.
[7] Handelingen 16:14.
[8] 1 Johannes 5:20 a.
[9] “Taakomschrijving ambtsdrager staat in formulier”. In: Reformatorisch Dagblad, dinsdag 24 februari 2004, p. 2. De woorden zijn van de hervormde predikant J.J. Verhaar.

Geef een reactie »

Nog geen reacties.

RSS feed for comments on this post. TrackBack URI

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Blog op WordPress.com.